1.       UVOD

1.1.           U skladu sa ovlaštenjima datim Zakonom o reviziji finansijskog poslovanja institucija Bosne i Hercegovine ("Službeni glasnik BiH", broj 17/99), Ured za reviziju finansijskog poslovanja institucija BiH (u daljem tekstu: Revizija) izvršio je reviziju finansijskih izvještaja i poslovanja (uključujući odluke rukovodstva) UREDA ZA VETERINARSTVO (u daljem tekstu: Ured), sa stanjem na dan 31. decembra 2001. godine. Za finansijske izvještaje odgovornost snosi rukovodstvo Ureda. Odgovornost Revizije se svodi na izražavanje mišljenja o finansijskim izvještajima Ureda, te da na osnovu izvršene revizije izvijestimo o slijedećem:

• da li su računi sastavljeni u skladu sa važećom zakonskom regulativom;
• da li godišnji računi predstavljaju tačan i istinit prikaz poslovanja tokom godine i stanja na kraju godine;
• o ekonomičnosti, efikasnosti i uspješnosti kojom je Ured koristio sredstva pri obavljanju svojih funkcija.

1.2.           U periodu od 01.07.2002. godine do 03.07.2002. godine, revizija je planirana i obavljena u skladu sa generalno prihvaćenim revizijskim standardima i standardima Međunarodne organizacije vrhovnih revizorskih institucija – INTOSAI ('Službeni glasnik BiH', broj 05/01). Ovi standardi zahtijevaju da reviziju planiramo i obavimo na način da prikupimo dovoljno dokaza koji nam, u razumnoj mjeri, pružaju pouzdan osnov da finansijski izvještaji ne sadrže značajne pogreške. Revizija uključuje provjeravanje, metodom uzorka, evidencija na kojima se zasnivaju iznosi prikazani i objavljeni u finansijskim izvještajima. Revizija također uključuje procjenu korištenih računovodstvenih načela, značajnih procjena poslovodstva, kao i ocjenu cjelokupnog prikaza finansijskih izvještaja. 

1.3.           Smatramo da revizija koju smo obavili pruža razuman osnov za izražavanje našeg mišljenja.

2.       MIŠLJENJE REVIZORA

2.1.         Prema našem mišljenju, finansijski izvještaji prikazuju tačan i istinit pregled finansijskog položaja Ureda na dan 31. decembra 2001. godine, rezultate njenog poslovanja i gotovinski tok za period koji je završen na taj dan, osim za efekte koji na finansijske izvještaje imaju stavke koje se odnose na slijedeće :

• Ured nije izvršio redovan godišnji popis sredstava, izvora sredstava, potraživanja i obaveza sa stanjem na dan 31.12.2001. godine (tačka 4.1.);
• Kompjuterska oprema primljena od Administrativne službe Vijeća ministara BiH, nije evidentirana u poslovnim knjigama Ureda, niti su definirani uslovi pod kojima se oprema ustupa (tačka 4.1.) ;
• Kompjuterska i ostala oprema u vrijednosti od 19.691 KM, nije isporučena sa datumom završetka revizije, a nabavka je izvršena bez propisane procedure raspisivanja javnog tendera (tačka 4.1.);

3.       OPĆE INFORMACIJE

Ured je institucija BiH koja je uspostavljena 18.12.2000. godine Odlukom Vijeća ministara o osnivanju Ureda (Službeni glasnik BiH, BROJ : 31/2000). Navedenom odlukom regulirane su obaveze i nadležnosti Ureda do donošenja Zakona o veterinarstvu BiH.

Revizija poslovanja Ureda do sada nije obavljena.

Direktori i rukovodeći kadar Ureda imenovan je 23.03.2001. godine Odlukom Vijeća ministara.

Ured je sa danom 31.12.2001. godine imao tri zaposlena. Početkom 2002. godine, Ured je primio devet zaposlenih (šest putem javnog konkursa i tri preuzimanjem iz Ministarstva vanjske trgovine i ekonomskih odnosa).

Trenutno, Ured ima dvanaest zaposlenih od trinaest mjesta koliko je predviđeno sistematizacijom.

4.       NALAZI, ZAPAŽANJA I PREPORUKE REVIZIJE RAČUNA 2001. GODINE

4.1.    Sistem internih kontrola

Revizija je uočila određene nedostatke u sistemu internih kontrola u dijelu koji se odnosi na određena pravila kojima se regulira popis osnovnih sredstava, trošenje pojedinih sredstava i nabavka kapitalnih sredstava.  Sistem internih kontrola uspostavlja rukovodstvo Ureda kao skup postupaka i mjera koje osiguravaju tačnost i pravilnost evidencije finansijskih transakcija i njihovu punu usklađenost sa zakonima i propisima, te zaštitu imovine. Nedostaci u sistemu i nedovoljna izgrađenost ovog sistema imaju značajan uticaj na upravljanje i kontrolu trošenja budžetskih sredstava, odnosno upravljanje javnim novcem namijenjenim u tačno određene svrhe.

Revizijom je utvrđeno da :

• Ured nije izvršio redovan godišnji popis osnovnih sredstava i izvora sredstava, sa stanjem na dan 31.12.2001. godine. Na taj način, postojanje stalnih sredstava čija knjigovodstvena vrijednost iznosi 81.827 KM, nije na odgovarajući način verificirano sa stanjem osnovnih sredstava iskazanim u poslovnim knjigama.
  
  Neusaglašavanje stvarnog sa knjigovodstvenim stanjem može da dovede do zloupotreba koje uključuju i otuđivanje imovine. 

Ministarstvu je preporučeno da formira popisnu komisiju i izvrši vanredni popis stalnih sredstava koji će da verificira popisna komisija i da usaglasi stvarno stanje sa stanjem u poslovnim knjigama Ureda.

• Ured nije donio određena pravila kojima se regulira potrošnja budžetskih sredstava za upotrebu vozila u službene svrhe, reguliranje troškova prevoza, upotrebu mobilnih telefona i reprezentacije. Revizija nije bila u mogućnosti da izvršena službena putovanja u inostranstvo usaglasi sa redovnim aktivnostima koje Ured izvršava prema svojim nadležnostima. Također, Ured nije odredio kriterijume za visinu naknada za obavljanje privremenih i povremenih poslova.
  
  Nedostatak navedenih pravila i kriterijuma može da utiče na ekonomičnost i efektivnost trošenja javnog novca poreskih obaveznika.

Revizija je preporučila Uredu da precizira interna pravila za reguliranje pojedinih troškova, do donošenja ovih pravila od strane Vijeća ministara BiH/Ministarstva za trezor. Također, preporučeno je da Ured precizira kriterijume kojima se procjenjuje opravdanost službenih putovanja u inostranstvo i visinu naknada za obavljanje privremenih i povremenih poslova.

• Kompjuterska oprema koja se sastoji od tri računara sa pripadajućim komponentama i dva štampača, primljena od Administrativne službe Vijeća ministara BiH, nije evidentirana u poslovnim knjigama Ureda. Isto tako, Ured, odnosno Administrativna služba Vijeća ministara nisu utvrdili vrijednost opreme i definirali uslove pod kojima se oprema ustupa (da li sa obavezom povrata ili bespovratno, sa naknadom ili bez naknade i sl.). Navedena oprema nije popisana sa danom 31.12.2001. godine .
  
  Ovo također može da ima uticaja na zaštitu imovine kojom Ured raspolaže.

Ured je upozoren da u saradnji sa Vijećem ministara (Administrativnom službom) definira uslove pod kojima je oprema ustupljena/primljena i da se potom oprema evidentira u poslovnim knjigama Ureda i popiše zajedno sa kompletnom opremom Ureda.

• Kompjuterska i ostala oprema koja je plaćena a nije dostavljena Uredu, sastoji se od sedam računara sa pripadajućim komponentama, sedam laserskih štampača, jednog fotokopir aparata, jednog skenera i jednog telefaksa. Prema predračunu dobavljača "Whitefield computers" Sarajevo vrijednost opreme iznosi 19.691 KM. Sredstva su zahtjevom tražena iz budžeta za 2001. godinu, prenesena/uplaćena 24.04.2002. godine na račun Ureda, i uplaćena na račun dobavljača 08.05.2002. godine. Oprema sa datumom završetka revizije nije isporučena, ali je zahtijevanim pismom potvrde od dobavljača utvrđeno da se oprema vodi kao obaveza  prema Uredu. Ured je prikupio tri ponude za nabavku opreme ali nije proveo propisanu proceduru raspisivanja javnog tendera kako je regulirano članom 16. Zakona o izvršenju budžeta institucija BiH.
  
  Nabavke izvršena bez javnog oglašavanja mogu da dovedu do favoriziranja jednog dobavljača u odnosu na druge, do kupovine opreme po nekonkurentnim cijenama, i do eventualne zloupotrebe ovlaštenja i korupcije.
  

Uredu je skrenuta pažnja da pismeno obavijesti Reviziju o prijemu navedene opreme. Također, Ured je upozoren da prilikom nabavki stalnih sredstava i usluga poštuje propisanu proceduru vezano za raspisivanje javnog tendera. 

4.2.      Izvršenje budžeta

Ukupno planirani troškovi Ureda prema usvojenom budžetu odnosno rebalansu budžeta iznosili su 253.363 KM. Ostvareni troškovi Ureda za 2001. godinu iznosili su 144.539 KM, što je  za 108.824 KM manje od planiranih, ili što predstavlja ostvarenje  65% od plana. Planirana projekcija budžeta Ureda za 2001. godinu izvršena je na bazi 13 zaposlenih. Međutim, stvarni broj zaposlenih tokom godine iznosio je 3 zaposlena ili  70%  manje od plan, što je nesrazmjerno u odnosu na ostvarene troškove koji su manji za 35 % od plana. Reviziji nije prezentiran izvještaj o radu Ureda za 2001. godine, koji bi trebao da prikaže aktivnosti i poslove koje je Ured izvršio tokom godine,  i opravdanost trošenja javnog novca poreskih obaveznika.  

PREGLED IZVRŠENJA BUDŽETA UREDA ZA 2001. GODINU

Iznosi u KM

Revizija je preporučila da Ured ubuduće planira budžet prema realnim potrebama i u skladu sa svojim operativnim ciljevima i aktivnosti koje treba da izvrši tokom godine.

5.          KORESPONDENCIJA

Po okončanju revizije, dana 24.07.2002. godine, Izvještaj je upućen Uredu za veterinarstvo kako bi se obezbijedili mišljenje i komentar na Izvještaj.

O eventualnom odgovoru, Ured će obavijestiti Predsjedništvo BiH i Parlamentarnu skupštinu BiH.

6.         REZIME

Sumarni pregled najznačajnijih nalaza i preporuka Revizije za obračunsku 2001. godinu:

• Ured nije izvršio redovan godišnji popis sredstava, izvora sredstava, potraživanja i obaveza;
• Ured nije donio određena pravila kojima se regulira potrošnja budžetskih sredstava za upotrebu vozila u službene svrhe, reguliranje troškova prevoza, upotrebu mobilnih telefona i reprezentacije. Također, Ured nema izgrađene kriterijume kojima se procjenjuje opravdanost službenih putovanja u inostranstvo i visina naknada za obavljanje privremenih i povremenih poslova;
• Kompjuterska oprema primljena od Administrativne službe Vijeća ministara BiH, nije evidentirana u poslovnim knjigama Ureda, niti su definirani uslovi pod kojima se oprema ustupa;
• Kompjuterska i ostala oprema u vrijednosti od 19.691 KM, nije isporučena sa datumom završetka revizije, a nabavka je izvršena bez propisane procedure raspisivanja javnog tendera;
• Planiranje budžeta nije izvršeno u skladu sa stvarnim brojem zaposlenih i stvarnim potrebama Ureda za 2001. godinu;
• Izvještaj o radu, koji pokazuje aktivnosti Ureda u odnosu na utrošena sredstva iz budžeta, nije sačinjen. 

Revizija se zahvaljuje rukovodstvu i zaposlenima u Uredu na saradnji i pomoći koja nam je pružena tokom obavljanja revizije.